ย้ายประเทศไปญี่ปุ่นแบบพี่น้อง: คุณพิมกับคุณต้นจากขอนแก่นสู่โตเกียว

เดือนมีนาคม 2025 คุณพิมย้ายจากขอนแก่นไปทำงานที่โตเกียวด้วยวีซ่าทำงาน ครึ่งปีต่อมาคุณต้นน้องชายตามไปเรียนภาษาญี่ปุ่นด้วยวีซ่านักเรียน วันนี้พี่น้องอยู่ห้องเช่าเดียวกันในเขตอิตาบาชิ และเมื่อเดือนมีนาคม 2026 คุณพ่อคุณแม่บินมาเยี่ยมช่วงซากุระบาน

รายละเอียด

ค่ำวันหนึ่งปลายเดือนมีนาคม 2025 ที่บ้านในขอนแก่น ครอบครัวของคุณพิมนั่งล้อมวงกินข้าวบนเสื่อกลางบ้าน กลางวงมีตะกร้าข้าวเหนียว ส้มตำ ไก่ย่าง และลาบหมู ส่วนกระเป๋าเดินทางใบใหญ่ตั้งรออยู่ข้างประตู คุณแม่ปั้นข้าวเหนียวเป็นก้อนแล้ววางใส่มือลูกสาว “กินเยอะๆ นะลูก ไปอยู่โน่นจะไม่ได้กินข้าวเหนียวฝีมือแม่แล้ว” คุณต้นน้องชายวัย 18 ปีหัวเราะ “อีกครึ่งปีผมก็ตามพี่ไปแล้วครับแม่”

“คืนนั้นใจหายมากค่ะ ทั้งที่เป็นคนเลือกเองว่าจะไป แต่พอเห็นพ่อแม่นั่งอยู่ตรงหน้า ก็รู้ว่าต้องทำให้ดีที่สุด” คุณพิมเล่า สองวันต่อมาเธอบินไปโตเกียว และเริ่มงานวันแรกในวันที่ 1 เมษายน 2025 ครึ่งปีต่อมา ปลายเดือนกันยายน 2025 คุณต้นก็ตามไปอยู่กับพี่สาวจริงๆ

คุณพิมอายุ 27 ปี เกิดเดือนกรกฎาคม 1999 ที่ขอนแก่น จบเอกภาษาญี่ปุ่นจากมหาวิทยาลัยในจังหวัด และสอบวัดระดับภาษาญี่ปุ่นผ่าน N2 ในปี 2021 หลังเรียนจบเธอทำงานเป็นผู้ประสานงานและล่ามในสำนักงานกรุงเทพฯ ของบริษัทผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ญี่ปุ่นอยู่ 4 ปี ฤดูใบไม้ร่วงปี 2024 เธอสัมภาษณ์งานออนไลน์และได้ข้อเสนอจากบริษัทเล็กๆ ในโตเกียวที่ดูแลนักท่องเที่ยวไทย งานของเธอคือประสานงานกับลูกค้าคนไทยและทำการตลาดเป็นภาษาไทย

คุณต้นอายุ 19 ปี เกิดเดือนกุมภาพันธ์ 2007 เรียนจบชั้น ม.6 ที่ขอนแก่นในเดือนมีนาคม 2025 และสอบภาษาญี่ปุ่นผ่าน N5 เมื่อเดือนธันวาคม 2024 ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2025 เขาเรียนที่โรงเรียนสอนภาษาญี่ปุ่นในโตเกียว หลักสูตร 1 ปีครึ่งจบเดือนมีนาคม 2027 และทำงานพาร์ตไทม์ได้ไม่เกินสัปดาห์ละ 28 ชั่วโมง เป้าหมายต่อไปคือโรงเรียนวิชาชีพสาขาการโรงแรมและการท่องเที่ยวที่เปิดเทอมเดือนเมษายน 2027

วันนี้พี่น้องอยู่ด้วยกันในห้องเช่าแบบสองห้องนอนพร้อมห้องครัวในเขตอิตาบาชิทางตะวันตกเฉียงเหนือของโตเกียว สัญญาเช่าเป็นชื่อคุณพิม เดือนมีนาคม 2026 คุณพิมต่อวีซ่าทำงานได้อีก 3 ปี เดือนกรกฎาคม 2026 คุณต้นสอบภาษาญี่ปุ่นผ่าน N3 และเดือนตุลาคมนี้เขากำลังยื่นใบสมัครโรงเรียนวิชาชีพ คุณพ่อคุณแม่ยังอยู่ที่ขอนแก่น คุณพ่ออายุ 55 ปี ทำนาทำไร่อ้อยและเปิดร้านขายของชำ คุณแม่อายุ 52 ปี รับราชการในจังหวัด ทั้งสองส่งค่าเรียนให้คุณต้น และบินมาเที่ยวโตเกียวช่วงซากุระบานเมื่อเดือนมีนาคม 2026

Murblz ดูแลพี่น้องคู่นี้ตั้งแต่การปรึกษาครั้งแรกในเดือนตุลาคม 2024 ทั้งเอกสารวีซ่าทำงานของคุณพิม การเลือกโรงเรียนภาษาและเอกสารของคุณต้น ห้องเช่า การแจ้งย้ายเข้า ประกันสุขภาพ ไปจนถึงเรื่องที่ต้องจัดการฝั่งไทย คุณพิมและคุณต้นยินดีเล่าเรื่องนี้พร้อมตัวเลขจริง เพื่อให้คนที่กำลังคิดเรื่องย้ายประเทศเห็นว่าการย้ายไปญี่ปุ่นของพี่น้องสองคนเป็นอย่างไร

ทำไมต้องญี่ปุ่น ทำไมต้องโตเกียว

คุณพิมอยากทำงานในญี่ปุ่นตั้งแต่ปีแรกที่เรียนภาษาญี่ปุ่น ส่วนคุณต้นโตมากับการ์ตูนญี่ปุ่นและอยากเรียนต่อที่นั่นตั้งแต่ ม.4 ทั้งสองตัดสินใจไปด้วยกันด้วยเหตุผล 4 ข้อ

• งานตรงกับที่เรียนมา: วีซ่าทำงานของญี่ปุ่นกำหนดให้งานต้องตรงกับวุฒิการศึกษาหรือประสบการณ์ คุณพิมมีทั้งปริญญาด้านภาษาญี่ปุ่นและประสบการณ์ทำงานกับคนญี่ปุ่น 4 ปี งานที่ใช้ภาษาไทยและภาษาญี่ปุ่นกับลูกค้าจึงเข้าเงื่อนไขพอดี
• น้องชายมีวีซ่าของตัวเอง: วีซ่าผู้อยู่ในอุปการะของญี่ปุ่นให้เฉพาะคู่สมรสและลูก พี่น้องหรือพ่อแม่ใช้วีซ่านี้ไม่ได้ คุณต้นจึงไปด้วยวีซ่านักเรียนของตัวเอง แต่ทั้งสองอยู่ห้องเดียวกันและแบ่งค่าใช้จ่ายกัน
• ไม่ไกลจากบ้าน: เที่ยวบินจากกรุงเทพฯ ถึงโตเกียวใช้เวลาราว 6 ชั่วโมง เวลาต่างจากไทยแค่ 2 ชั่วโมง และคนไทยเข้าญี่ปุ่นเพื่อท่องเที่ยวหรือเยี่ยมญาติได้ไม่เกิน 15 วันโดยไม่ต้องขอวีซ่า คุณพ่อคุณแม่จึงบินมาเยี่ยมได้ง่าย
• มีคนไทยรอบตัว: ในโตเกียวมีร้านอาหารไทย ร้านขายของจากไทย และงานเทศกาลไทยทุกปี คุณพิมไม่รู้สึกว่าอยู่ไกลบ้านเกินไป และคุณต้นก็มีเพื่อนคนไทยตั้งแต่สัปดาห์แรก

ตามสถิติทางการ ณ สิ้นเดือนมิถุนายน 2026 คนไทยที่อาศัยอยู่ในญี่ปุ่นมี 66,693 คน ข้อมูลสิ้นปี 2025 แสดงว่ากว่า 70% เป็นผู้หญิง กลุ่มที่ใหญ่ที่สุดคือคนอายุ 25–29 ปี และโตเกียวเป็นจังหวัดที่มีคนไทยมากที่สุด ในปี 2025 คนไทยที่เข้าญี่ปุ่นครั้งแรกด้วยสถานะอื่นที่ไม่ใช่การเที่ยวระยะสั้นหรืองานราชการมี 10,622 คน กลุ่มใหญ่ที่สุดคือผู้ฝึกงานด้านเทคนิค 36.5% รองลงมาคือนักเรียนและนักศึกษา 17.4%

วีซ่าทำงานของคุณพิม: บริษัทเป็นผู้ยื่นขอ

สถานะการพำนักของคุณพิมคือวิศวกร ผู้เชี่ยวชาญด้านมนุษยศาสตร์และงานระหว่างประเทศ ซึ่งเป็นวีซ่าทำงานของคนที่จบปริญญาและทำงานที่ใช้ความรู้ งานของเธออยู่ในกลุ่มงานระหว่างประเทศ ซึ่งรวมงานแปล งานล่าม การสอนภาษา การประชาสัมพันธ์ การโฆษณา และการค้ากับต่างประเทศ ตามข้อมูลทางการ คนที่จบปริญญาแล้วทำงานแปล ล่าม หรือสอนภาษาไม่ต้องมีประสบการณ์ทำงาน ส่วนงานอื่นในกลุ่มนี้ต้องมีประสบการณ์อย่างน้อย 3 ปี คุณพิมจบปริญญาและมีประสบการณ์ 4 ปี จึงเข้าเงื่อนไขทั้งสองแบบ

ขั้นแรกคือหนังสือรับรองคุณสมบัติหรือ COE คนที่อยู่นอกญี่ปุ่นยื่นเองไม่ได้ บริษัทที่โตเกียวจึงยื่นขอแทนเธอที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในญี่ปุ่น บริษัทของคุณพิมเป็นบริษัทเล็กในกลุ่มที่ 3 ตามการแบ่งของสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง จึงต้องแนบเอกสารของบริษัทเองมากกว่าบริษัทใหญ่ เอกสารที่ยื่นมีดังนี้

• วุฒิและประสบการณ์: สำเนาปริญญาบัตรเอกภาษาญี่ปุ่น และหนังสือรับรองจากบริษัทเดิมว่าเธอทำงานล่ามและประสานงานมาเกือบ 4 ปี
• ผลสอบภาษาญี่ปุ่น N2: ช่วยยืนยันว่าเธอใช้ภาษาญี่ปุ่นในงานได้จริง
• ใบคำร้อง รูปถ่าย และสำเนาพาสปอร์ต: รูปถ่ายขนาด 4×3 เซนติเมตร
• เอกสารของบริษัท: หนังสือแจ้งเงื่อนไขการจ้าง หนังสือรับรองการจดทะเบียนบริษัท เอกสารอธิบายธุรกิจ งบการเงินล่าสุด และสรุปภาษีหัก ณ ที่จ่ายของพนักงานปีก่อน

COE ของคุณพิมออกในเดือนกุมภาพันธ์ 2025 ตามข้อมูลทางการ ช่วงปี 2025–2026 COE ของวีซ่านี้ใช้เวลาพิจารณาเฉลี่ย 47–70 วัน หลังบริษัทส่ง COE มาให้ เธอยื่นขอวีซ่าญี่ปุ่นในกรุงเทพฯ ซึ่งใช้เวลาไม่น้อยกว่า 5 วันทำการ COE มีอายุ 3 เดือน ต้องเข้าญี่ปุ่นให้ทันภายในช่วงนี้ ตอนนั้นค่าวีซ่ายังเป็นอัตราเดิม แต่ตั้งแต่ 1 กรกฎาคม 2026 ค่าวีซ่าเข้าครั้งเดียวขึ้นจาก 19 ดอลลาร์ (3,000 เยน) เป็น 95 ดอลลาร์ (15,000 เยน) เมื่อลงเครื่องที่สนามบินในโตเกียว เจ้าหน้าที่ออกบัตรผู้พำนักให้ทันที

จำนวนเงินดอลลาร์คำนวณตามอัตราทางการปี 2026 ที่ 158.23 เยนและ 33.7 บาทต่อดอลลาร์ ปัดขึ้น

ช่วงแรกคุณพิมพักในแชร์เฮาส์ใกล้ที่ทำงาน สัปดาห์แรกเธอเดินไปทำงานผ่านคลองที่มีต้นซากุระเรียงสองฝั่ง “ทั้งตื่นเต้นทั้งกลัว แต่พอเห็นซากุระก็ยิ้มได้ค่ะ เหมือนญี่ปุ่นต้อนรับเรา” เธอเล่า

วีซ่าแรกของคุณพิมมีอายุ 1 ปี ตามข้อมูลทางการ สถานะนี้ให้ระยะ 3 เดือน 1 ปี 3 ปี หรือ 5 ปี และยื่นต่อได้ตั้งแต่ 3 เดือนก่อนหมดอายุ คุณพิมยื่นต่อต้นเดือนกุมภาพันธ์ 2026 และได้รับอนุญาตในเดือนมีนาคมเป็นระยะ 3 ปี เอกสารต่ออายุปกติต้องมีใบรับรองภาษีท้องถิ่น แต่วันที่ 1 มกราคม 2025 เธอยังไม่ได้อยู่ญี่ปุ่นจึงยังไม่มีใบนี้ คุณพิมสอบถามสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองก่อน และยื่นใบสรุปรายได้และภาษีหัก ณ ที่จ่ายปี 2025 ที่บริษัทออกให้แทน ค่าธรรมเนียมตอนนั้นยังเป็นอัตราเดิม 38 ดอลลาร์ (6,000 เยน)

ตั้งแต่ 15 เมษายน 2026 วีซ่านี้มีเงื่อนไขเพิ่มสำหรับบริษัทเล็ก บริษัทกลุ่มที่ 3 และ 4 ต้องแนบหนังสือแจ้งข้อมูลผู้บริหารบริษัททุกครั้งที่ยื่น และถ้างานใช้ภาษาเป็นหลัก ผู้สมัครต้องแสดงว่าใช้ภาษานั้นได้ระดับ B2 คุณพิมผ่านทั้งสองภาษา ภาษาไทยเป็นภาษาแม่ของเธอ ส่วนภาษาญี่ปุ่นระดับ N2 นับเป็น B2 และถ้าต่ออายุโดยทำงานเดิม ไม่ต้องยื่นผลภาษาใหม่

ตั้งแต่ 1 ตุลาคม 2026 ค่าธรรมเนียมต่ออายุคิดตามระยะที่ได้รับ ระยะ 1 ปีคิด 210 ดอลลาร์ (33,000 เยน) มากกว่า 1 ปีแต่ไม่ถึง 3 ปีคิด 310 ดอลลาร์ (48,000 เยน) 3 ปีแต่ไม่ถึง 5 ปีคิด 410 ดอลลาร์ (64,000 เยน) และ 5 ปีคิด 480 ดอลลาร์ (75,000 เยน) ถ้ายื่นออนไลน์จะถูกกว่าราว 13–18% หากปี 2029 คุณพิมได้ระยะ 3 ปีอีกครั้งและยื่นที่เคาน์เตอร์ ค่าธรรมเนียมจะเป็น 410 ดอลลาร์ (64,000 เยน) หรือเกือบ 11 เท่าของครั้งก่อน

วีซ่านักเรียนของคุณต้น: โรงเรียนภาษาเป็นผู้ยื่นขอ

คุณต้นไปญี่ปุ่นด้วยสถานะการพำนักนักเรียน ตามข้อมูลทางการ สถานะนี้ให้ระยะไม่เกิน 4 ปี 3 เดือน และสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองกำหนดระยะให้แต่ละคนตามหลักสูตรที่เรียน ขั้นแรกคือเลือกโรงเรียน ตั้งแต่ 1 เมษายน 2024 รัฐบาลญี่ปุ่นรับรองโรงเรียนสอนภาษาญี่ปุ่นด้วยระบบใหม่ และโรงเรียนที่เปิดอยู่เดิมต้องผ่านการรับรองภายใน 31 มีนาคม 2029 ผู้เชี่ยวชาญของ Murblz คัดโรงเรียนให้คุณต้นตามเงื่อนไข 4 ข้อ

• ผ่านการรับรองตามระบบใหม่แล้ว: เรียนในโรงเรียนที่ผ่านการรับรองครบ 1 ปี ก็ใช้เป็นเงื่อนไขด้านภาษาสำหรับสมัครโรงเรียนวิชาชีพได้โดยไม่ต้องมีผลสอบ N2
• ดูแลเรื่องการเข้าเรียนอย่างจริงจัง: โรงเรียนที่ดีติดตามนักเรียนที่ขาดเรียนตั้งแต่สัปดาห์แรก ไม่ปล่อยให้ปัญหาไปโผล่ตอนต่อวีซ่า
• หลักสูตร 1 ปีครึ่งเข้าเรียนเดือนตุลาคม: คุณต้นจบ ม.6 เดือนมีนาคม 2025 รอบเดือนตุลาคมจึงมีเวลาเตรียมเอกสาร และหลักสูตรจบพอดีกับเปิดเทอมโรงเรียนวิชาชีพเดือนเมษายน 2027
• เดินทางสะดวก: โรงเรียนอยู่ไม่ไกลจากย่านที่พี่น้องตั้งใจจะเช่าห้อง วันนี้คุณต้นนั่งรถไฟจากห้องที่อิตาบาชิไปเรียนไม่ถึง 30 นาที และอยู่กับพี่สาวได้โดยไม่ต้องเช่าหอพักของโรงเรียน

คุณต้นสมัครเรียนในเดือนเมษายน 2025 โรงเรียนสัมภาษณ์เขาทางออนไลน์ ตรวจผลสอบ N5 แล้วยื่นขอ COE ให้ที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในญี่ปุ่น ในใบสมัคร คุณพ่อคุณแม่เป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายของคุณต้น เอกสารฝั่งครอบครัวจึงเป็นส่วนที่ใช้เวลามากที่สุด

• เอกสารของคุณต้น: ใบคำร้อง สำเนาพาสปอร์ต ใบรับรองการจบ ม.6 และผลสอบ N5
• หนังสือรับรองการออกค่าใช้จ่าย: คุณพ่อลงนามรับว่าจะจ่ายค่าเรียนและค่าครองชีพของลูกชายตลอดหลักสูตร
• หลักฐานความเป็นครอบครัว: สำเนาทะเบียนบ้านและสูติบัตรของคุณต้น พร้อมคำแปลภาษาญี่ปุ่น
• หลักฐานการเงิน: หนังสือรับรองยอดเงินฝากฉบับจริง รายการเดินบัญชีย้อนหลัง 1 ปี และหลักฐานอาชีพกับรายได้ปีล่าสุดของคุณพ่อคุณแม่ ทั้งทะเบียนพาณิชย์ของร้านคุณพ่อและหนังสือรับรองเงินเดือนของคุณแม่

ตามข้อมูลทางการ ไทยไม่อยู่ในกลุ่มประเทศที่ต้องตรวจเอกสารนักเรียนเข้มเป็นพิเศษ และไม่มีการกำหนดยอดเงินฝากขั้นต่ำ แต่เงินต้องพอจ่ายค่าเรียนและค่าครองชีพได้จริง และต้องเห็นที่มาของเงินย้อนหลัง 1 ปี เงินก้อนใหญ่ที่เพิ่งโอนเข้าบัญชีก่อนยื่นจึงต้องอธิบายที่มาได้ ครอบครัวของคุณต้นเตรียมรายการเดินบัญชีไว้ตั้งแต่ต้นปี 2025

COE ของคุณต้นออกปลายเดือนสิงหาคม 2025 ตามข้อมูลทางการ COE นักเรียนที่ออกในเดือนสิงหาคม 2025 ใช้เวลาพิจารณาเฉลี่ย 62 วัน ช่วงก่อนเปิดเทอมเดือนเมษายนและตุลาคมมีคนยื่นมากจึงช้ากว่าช่วงอื่น หลังได้ผล ครอบครัวโอนค่าเรียนให้โรงเรียน แล้วโรงเรียนจึงส่ง COE มาให้ คุณต้นยื่นขอวีซ่าในกรุงเทพฯ ต้นเดือนกันยายน และบินไปโตเกียวปลายเดือน

“เห็นพี่ยืนโบกมืออยู่ตรงทางออก ผมโล่งใจเลยครับ ตอนอยู่บนเครื่องกังวลไปหมดว่าจะกรอกเอกสารผิด” คุณต้นเล่า ที่ด่านตรวจคนเข้าเมือง เจ้าหน้าที่ออกบัตรผู้พำนักให้เขาทันที และคุณต้นยื่นขออนุญาตทำงานนอกสถานะไปพร้อมกันที่สนามบิน ใบอนุญาตนี้ให้นักเรียนทำงานพาร์ตไทม์ได้ไม่เกินสัปดาห์ละ 28 ชั่วโมง ช่วงปิดเทอมยาวทำได้ไม่เกินวันละ 8 ชั่วโมง และห้ามทำงานในสถานบันเทิง เช่น บาร์ที่มีพนักงานนั่งดริงก์ ไนต์คลับ หรือร้านปาจิงโกะ แม้จะเป็นงานในครัวหรืองานทำความสะอาด

คุณต้นเริ่มเรียนต้นเดือนตุลาคม 2025 ในห้องมีเพื่อนจากเวียดนาม เนปาล จีน และอินโดนีเซีย ทุกคนต้องคุยกันเป็นภาษาญี่ปุ่นเพราะไม่มีภาษาอื่นที่ใช้ร่วมกันได้ เขาเรียนวันละ 4 ชั่วโมงช่วงเช้า ส่วนช่วงบ่ายทำงานพาร์ตไทม์ที่ร้านอาหารไทยใกล้สถานีอิเกะบุกุโระ

โรงเรียนเตือนตั้งแต่วันปฐมนิเทศว่าการเข้าเรียนและชั่วโมงทำงานผูกกับวีซ่าโดยตรง ตามข้อมูลทางการ ถ้าเดือนไหนนักเรียนเข้าเรียนต่ำกว่า 50% โรงเรียนต้องรายงานสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองภายในสิ้นเดือนถัดไปพร้อมชื่อที่ทำงานพาร์ตไทม์ ตั้งแต่ปี 2026 โรงเรียนยังต้องตรวจงานพาร์ตไทม์ของนักเรียนทุกคนทุก 3 เดือน ทั้งใบอนุญาต ที่ทำงาน ลักษณะงาน และจำนวนชั่วโมง ใครทำงานเกินสัปดาห์ละ 28 ชั่วโมงเป็นประจำ ตอนขอเปลี่ยนเป็นวีซ่าทำงานในอนาคตจะถูกมองว่าประพฤติไม่ดี คุณต้นจึงทำงานสัปดาห์ละ 20 ชั่วโมงและไม่รับกะเพิ่มแม้ร้านจะขอ

สำหรับคนที่จะสมัครตอนนี้ เงื่อนไขเข้มขึ้นแล้ว ตั้งแต่รอบเข้าเรียนเดือนตุลาคม 2026 ใบรับรองว่าเรียนภาษาญี่ปุ่นมาแล้ว 150 ชั่วโมงใช้พิสูจน์ภาษาไม่ได้อีกต่อไป ผู้สมัครต้องมีผลสอบภาษาญี่ปุ่นหรือผ่านการสัมภาษณ์ คุณต้นสอบ N5 ไว้ตั้งแต่ก่อนสมัคร จึงผ่านได้ทั้งกฎเดิมและกฎใหม่

เดือนตุลาคม 2026 คุณต้นยื่นใบสมัครโรงเรียนวิชาชีพสาขาการโรงแรมและการท่องเที่ยว หลักสูตร 2 ปีที่เปิดเทอมเดือนเมษายน 2027 ตามกฎของสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง คนที่จะเรียนโรงเรียนวิชาชีพต้องเรียนภาษาญี่ปุ่นในโรงเรียนที่รัฐรับรองมาแล้วอย่างน้อย 1 ปี หรือพิสูจน์ภาษาด้วยผลสอบ คุณต้นจะเรียนครบ 1 ปีครึ่งในเดือนมีนาคม 2027 ส่วนผล N3 ที่สอบผ่านเมื่อเดือนกรกฎาคม 2026 ช่วยในการสอบคัดเลือกของโรงเรียน

สถานะนักเรียนของคุณต้นหมดอายุในเดือนมีนาคม 2027 เมื่อได้รับการตอบรับจากโรงเรียนวิชาชีพ เขาจะยื่นต่อระยะการพำนักในสถานะเดิมโดยไม่ต้องเปลี่ยนสถานะ ยื่นได้ตั้งแต่ 3 เดือนก่อนหมดอายุ ถ้าได้ระยะครอบคลุมหลักสูตร 2 ปี ค่าธรรมเนียมตามอัตราใหม่จะเป็น 310 ดอลลาร์ (48,000 เยน) ถ้ายื่นที่เคาน์เตอร์ หรือ 270 ดอลลาร์ (42,000 เยน) ถ้ายื่นออนไลน์ เจ้าหน้าที่จะดูทั้งการเข้าเรียน ผลการเรียน และชั่วโมงทำงานพาร์ตไทม์ตลอด 1 ปีครึ่ง และเมื่อย้ายโรงเรียน คุณต้นต้องแจ้งสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองภายใน 14 วัน

สิ่งที่ต้องทำในญี่ปุ่นภายใน 14 วัน

บัตรผู้พำนักเป็นแค่จุดเริ่มต้น ภายใน 14 วันหลังได้ที่อยู่ ชาวต่างชาติต้องไปแจ้งย้ายเข้าที่สำนักงานเขตพร้อมบัตรผู้พำนัก คุณพิมแจ้งที่อยู่แชร์เฮาส์ในสัปดาห์แรกของเดือนเมษายน 2025 และเมื่อย้ายเข้าห้องเช่าที่อิตาบาชิในเดือนสิงหาคม เธอแจ้งย้ายออกและย้ายเข้าใหม่ภายใน 14 วันเช่นกัน คุณต้นแจ้งย้ายเข้าที่สำนักงานเขตอิตาบาชิในสัปดาห์แรกที่มาถึง และทำเรื่องอื่นไปพร้อมกันในวันเดียว

• มายนัมเบอร์: เลขประจำตัว 12 หลักออกให้อัตโนมัติเมื่อแจ้งย้ายเข้า ใช้กับงาน ภาษี ธนาคาร และประกัน ส่วนบัตรมายนัมเบอร์ต้องยื่นขอเอง ใบแรกไม่เสียค่าธรรมเนียมและใช้เวลาราว 1 เดือน
• ประกันสุขภาพ: คุณพิมเข้าประกันสุขภาพและบำนาญลูกจ้างผ่านบริษัทตั้งแต่วันแรกที่เริ่มงาน ส่วนคุณต้นเข้าประกันสุขภาพแห่งชาติที่สำนักงานเขตในวันเดียวกับที่แจ้งย้ายเข้า ถ้ารายได้ปีก่อนต่ำ เบี้ยส่วนพื้นฐานลดได้ 70% 50% หรือ 20% แต่ต้องยื่นแจ้งรายได้ทุกปีแม้รายได้จะเป็นศูนย์
• บำนาญแห่งชาติ: ทุกคนที่อาศัยในญี่ปุ่นต้องเข้าระบบบำนาญแห่งชาติตั้งแต่อายุ 20 ปี คุณต้นจะอายุครบ 20 ปีในเดือนกุมภาพันธ์ 2027 ระหว่างเรียนในโรงเรียนภาษาที่ได้รับรองหรือโรงเรียนวิชาชีพ เขาขอผ่อนผันเบี้ยแบบนักศึกษาได้ ถ้ารายได้ของตัวเองไม่เกินเกณฑ์
• แจ้งเมื่อมีการเปลี่ยนแปลง: ถ้าเปลี่ยนบริษัทหรือเปลี่ยนโรงเรียน ต้องแจ้งสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองภายใน 14 วัน ส่วนการย้ายที่อยู่ แจ้งที่สำนักงานเขตก็พอ

เรื่องที่ต้องจัดการฝั่งไทย

ฝั่งไทยมี 5 เรื่องที่หลายครอบครัวลืมจนกลายเป็นปัญหาภายหลัง ผู้เชี่ยวชาญของ Murblz ทำรายการนี้ให้พี่น้องตั้งแต่ก่อนคุณพิมบิน

• แจ้งกรมการจัดหางาน: คนที่ได้งานในต่างประเทศด้วยตัวเองต้องแจ้งการเดินทางไปทำงานต่างประเทศก่อนวันเดินทางอย่างน้อย 15 วัน พร้อมสำเนาวีซ่าและสัญญาจ้างที่สถานทูตไทยรับรอง คุณพิมแจ้งต้นเดือนมีนาคม 2025 หลังได้วีซ่า
• ประกันสังคม: คุณพิมจ่ายประกันสังคมมาตรา 33 มา 4 ปี ก่อนย้ายเธอเปลี่ยนเป็นมาตรา 39 ซึ่งต้องเคยจ่ายมาแล้วอย่างน้อย 12 เดือนและต้องยื่นภายใน 6 เดือนหลังออกจากงาน ตอนนี้เธอจ่ายเดือนละ 13 ดอลลาร์ (432 บาท) ผ่านแอปธนาคารจากโตเกียว ถ้าขาดจ่าย 3 เดือนติดกันสิทธิ์จะสิ้นสุด
• บำนาญญี่ปุ่น: ญี่ปุ่นกับไทยยังไม่มีความตกลงประกันสังคมระหว่างกัน ระยะเวลาที่จ่ายในสองประเทศจึงนับรวมกันไม่ได้ ถ้าวันหนึ่งคุณพิมกลับไทยถาวร เธอขอเงินบำนาญคืนแบบก้อนเดียวได้ภายใน 2 ปีหลังออกจากญี่ปุ่น นับระยะจ่ายได้สูงสุด 5 ปี และถูกหักภาษี 20.42%
• การเกณฑ์ทหารของคุณต้น: คุณต้นเกิดปี 2007 และลงบัญชีทหารกองเกินที่ขอนแก่นไว้ตั้งแต่ปี 2024 เขาจะได้หมายเรียกในปี 2027 และต้องเข้ารับการตรวจเลือกในเดือนเมษายน 2028 แต่ช่วงนั้นเขายังเรียนอยู่ที่ญี่ปุ่น จึงจะขอหนังสือรับรองจากสถานทูตไทยในโตเกียว แล้วให้คุณพ่อยื่นขอผ่อนผันที่อำเภอในขอนแก่น
• พาสปอร์ตไทย: เมื่อพาสปอร์ตใกล้หมดอายุ คนไทยในญี่ปุ่นต่อได้ที่สถานทูตไทยในโตเกียว หรือสถานกงสุลใหญ่ที่โอซาก้าและฟูกูโอกะ ต้องไปยื่นด้วยตัวเอง เล่ม 5 ปีค่าธรรมเนียม 57 ดอลลาร์ (9,000 เยน) เล่ม 10 ปี 83 ดอลลาร์ (13,000 เยน) และรอราว 4 สัปดาห์ พี่น้องลงทะเบียนคนไทยในญี่ปุ่นกับสถานทูตไว้ด้วย การลงทะเบียนไม่บังคับ แต่ช่วยให้สถานทูตติดต่อได้เมื่อเกิดภัยพิบัติ

ห้องเช่าในอิตาบาชิ: จากแชร์เฮาส์สู่ห้องสองห้องนอน

สี่เดือนแรกคุณพิมอยู่แชร์เฮาส์ใกล้ที่ทำงาน ห้องเดี่ยวมีเฟอร์นิเจอร์พร้อม สัญญาเริ่มได้ตั้งแต่ 1 เดือน และไม่ต้องจ่ายค่าแรกเข้าแบบห้องเช่าทั่วไป เธอจ่ายเดือนละ 380 ดอลลาร์ (60,000 เยน) รวมค่าส่วนกลาง ช่วงนั้นเธอได้เรียนรู้กฎของอาคาร การแยกขยะ และเส้นทางรถไฟ ก่อนตัดสินใจว่าจะเช่าห้องระยะยาวที่ไหน

เดือนสิงหาคม 2025 ก่อนคุณต้นจะมาถึง พี่น้องเช่าห้อง 2DK คือสองห้องนอนกับห้องกินข้าวและครัว ในอาคารเตี้ยอายุราว 25 ปี เดินจากสถานีรถไฟ 7 นาทีในเขตอิตาบาชิ ค่าเช่ารวมค่าส่วนกลางเดือนละ 570 ดอลลาร์ (90,000 เยน) ตามการประเมินของผู้เชี่ยวชาญของ Murblz ห้องแบบนี้เป็นราคาระดับล่างของอิตาบาชิ ส่วนห้องขนาดเดียวกันในอาคารใหม่ใกล้สถานีราคาเกือบสองเท่า

อิตาบาชิอยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของโตเกียว นั่งรถไฟไปอิเกะบุกุโระได้ในไม่ถึง 15 นาที ค่าเช่าถูกกว่าย่านใจกลางเมือง และมีคนไทยอยู่ไม่น้อย ตามสถิติทางการ ต้นปี 2026 มีคนไทยอาศัยอยู่ในโตเกียว 9,220 คน อยู่ในเขตอิตาบาชิ 374 คน และใน 4 เขตรอบอิเกะบุกุโระรวมกัน 1,255 คน หรือราว 14% ของคนไทยทั้งโตเกียว

ค่าแรกเข้าเป็นเงินก้อนใหญ่ที่สุดของการเช่าห้อง ห้องนี้ไม่มีค่าเรคินซึ่งเป็นเงินที่ให้เจ้าของแล้วไม่ได้คืน แต่ยังต้องจ่ายเงินประกัน 1 เดือน ค่านายหน้า 1 เดือนบวกภาษี ค่าบริษัทค้ำประกันครึ่งเดือน ประกันอัคคีภัย 2 ปี ค่าเปลี่ยนกุญแจ และค่าเช่าเดือนแรก รวม 2,300 ดอลลาร์ (358,500 เยน) หรือราว 4 เท่าของค่าเช่า ตามกฎหมายญี่ปุ่น ค่านายหน้าที่เก็บจากผู้เช่าเกินครึ่งเดือนบวกภาษีได้เฉพาะเมื่อผู้เช่ายินยอมล่วงหน้า และรวมทั้งสองฝ่ายต้องไม่เกิน 1 เดือนบวกภาษี

สัญญาเช่าเป็นชื่อคุณพิม เพราะคนที่มีงานประจำผ่านการตรวจของบริษัทค้ำประกันได้ง่ายกว่านักเรียน เจ้าของห้องบางรายยังไม่รับผู้เช่าต่างชาติ ผู้เชี่ยวชาญของ Murblz จึงคัดเฉพาะห้องที่เจ้าของรับชาวต่างชาติและใช้บริษัทค้ำประกันแทนผู้ค้ำชาวญี่ปุ่น รัฐบาลญี่ปุ่นยังมีคู่มือการเช่าที่พักอาศัยและแบบฟอร์มใบสมัครเช่าเป็นภาษาไทยให้ดาวน์โหลดฟรี ช่วยให้อ่านสัญญาและกฎของอาคารได้เข้าใจ

หลังแจ้งย้ายเข้า เรื่องต่อไปคือบัญชีธนาคารและซิมการ์ด ตามกฎหมายปริวรรตเงินตราของญี่ปุ่น ชาวต่างชาติที่ทำงานในสำนักงานในญี่ปุ่นนับเป็นผู้มีถิ่นที่อยู่ตั้งแต่วันแรก ส่วนนักเรียนนับเมื่ออยู่ครบ 6 เดือน คุณพิมจึงเปิดบัญชีได้ในสัปดาห์แรก ส่วนคุณต้นต้องเลือกธนาคารให้ดี เพราะธนาคารบางแห่งจำกัดบริการของนักเรียนที่เพิ่งมาไม่ถึง 6 เดือน ทั้งสองใช้ซิมเติมเงินช่วงแรก แล้วค่อยทำสัญญารายเดือนเมื่อมีบัตรผู้พำนักที่มีที่อยู่และบัญชีธนาคาร

ปีแรกในโตเกียว: ร้อน หนาว และคนไทยรอบตัว

ฤดูร้อนแรกของคุณพิมหนักกว่าที่คิด ตามข้อมูลทางการ ปี 2025 ฤดูฝนในภูมิภาคคันโตจบเร็วตั้งแต่ปลายเดือนมิถุนายน และโตเกียวมีวันที่อุณหภูมิสูงสุดตั้งแต่ 35 องศาขึ้นไปถึง 29 วัน “คิดว่าคนอีสานทนร้อนได้สบาย แต่ร้อนชื้นในรถไฟคนแน่นของโตเกียวเป็นอีกแบบเลยค่ะ” คุณพิมหัวเราะ ส่วนคุณต้นมาถึงตอนอากาศเย็นลงแล้ว เขาเห็นหิมะตกครั้งแรกในชีวิตช่วงต้นเดือนมกราคม และวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2026 หิมะในโตเกียวหนาถึง 5 เซนติเมตร

วันที่ 1 มกราคม 2026 พี่น้องไปไหว้ศาลเจ้าครั้งแรกของปีตามธรรมเนียมญี่ปุ่น คนต่อแถวยาวตั้งแต่เช้า ทั้งสองจับใบเซียมซี คุณพิมได้ใบที่ทำนายว่าโชคดีมาก ส่วนใบของคุณต้นบอกว่าเรื่องเรียนต้องขยันอีกหน่อย “ผมเลยตั้งใจว่าปีนี้ต้องสอบ N3 ให้ผ่าน แล้วก็ผ่านจริงๆ ครับ” คุณต้นเล่า

ปลายเดือนมีนาคม 2026 คุณพ่อคุณแม่บินมาเที่ยวโตเกียว 10 วัน ครั้งนี้ทั้งสองอยู่ไม่ถึง 15 วันจึงไม่ต้องขอวีซ่า ถ้าอยากอยู่นานกว่านั้น ต้องขอวีซ่าระยะสั้นเพื่อเยี่ยมญาติซึ่งอยู่ได้ไม่เกิน 90 วัน และคุณพิมเป็นผู้เชิญได้ ตามข้อมูลทางการ ปี 2026 ซากุระในโตเกียวเริ่มบานวันที่ 19 มีนาคมและบานเต็มที่วันที่ 28 มีนาคม ครอบครัวจึงได้ปิกนิกใต้ต้นซากุระพร้อมหน้ากันเป็นครั้งแรก

“ตอนส่งลูกสาวขึ้นเครื่องแม่ร้องไห้ทั้งคืน พอมาเห็นลูกสองคนดูแลกันเองได้ แม่ก็สบายใจแล้วค่ะ” คุณแม่เล่า ก่อนกลับ คุณพ่อขอให้ลูกๆ พาไปดูร้านขายของไทยใกล้ห้องเช่า และตั้งใจว่าจะมาอีกครั้งช่วงใบไม้เปลี่ยนสี

คนไทยในโตเกียวช่วยให้ปีแรกไม่เหงา คุณต้นได้งานพาร์ตไทม์ที่ร้านอาหารไทยผ่านรุ่นพี่คนไทยในโรงเรียน คุณพิมไปทำบุญที่วัดไทยในวันสำคัญ และเดือนกรกฎาคม 2026 ทั้งสองไปดูดอกไม้ไฟแม่น้ำสุมิดะเป็นครั้งแรก

เรื่องที่ Murblz ย้ำกับพี่น้องมากที่สุดคือมิจฉาชีพ ตามสถิติทางการ ปี 2025 ญี่ปุ่นมีคดีมิจฉาชีพแอบอ้างเป็นตำรวจ 11,014 คดี หรือราว 40% ของคดีหลอกลวงทางโทรศัพท์ทั้งหมด และคนอายุ 30–39 ปีกับ 20–29 ปีถูกหลอกบ่อยที่สุดเมื่อนับตามจำนวนคดี ตำรวจญี่ปุ่นไม่โทรมาขอให้โอนเงินหรือให้ย้ายไปคุยผ่านวิดีโอคอลในโซเชียล ถ้ามีคนอ้างเป็นตำรวจให้วางสายแล้วโทรสายด่วนตำรวจ #9110 อีกเรื่องคืองานพาร์ตไทม์ผิดกฎหมาย ประกาศที่เขียนว่ารายได้สูง รับเงินสดวันเดียว หรือแค่ไปรับเอกสาร มักเป็นงานของแก๊งอาชญากรรม และคนที่ส่งสำเนาบัตรไปแล้วจะถูกขู่ให้ทำต่อ

ถ้าไม่สบาย ทั้งประกันสุขภาพของบริษัทและประกันสุขภาพแห่งชาติให้ผู้ป่วยอายุ 6–69 ปีจ่ายเอง 30% ของค่ารักษา ถ้าไม่รู้ว่าจะไปคลินิกไหน โตเกียวมีสายด่วนข้อมูลการแพทย์ 03-5285-8181 ที่มีภาษาไทย เปิดทุกวัน 9:00–20:00 และแอป Safety tips ของรัฐบาลญี่ปุ่นมีภาษาไทย แจ้งเตือนแผ่นดินไหว สึนามิ อากาศร้อนจัด และไต้ฝุ่น

ภาษาญี่ปุ่นที่ใช้ในชีวิตประจำวันไม่ได้ยากอย่างที่คิด นี่คือประโยคที่คุณพิมใช้บ่อยที่สุดในปีแรก และสอนต่อให้คุณต้นตั้งแต่สัปดาห์แรก

• Sumimasen kore wa ikura desu ka: “ขอโทษค่ะ อันนี้ราคาเท่าไร”
• Fukuro wa irimasen: “ไม่รับถุงค่ะ” ถุงในร้านค้าญี่ปุ่นต้องซื้อ
• Mō ichido yukkuri itte itadakemasu ka: “ช่วยพูดอีกครั้งช้าๆ ได้ไหมคะ”
• Otsukaresama desu: คำทักเพื่อนร่วมงานทั้งตอนเจอและตอนเลิกงาน ความหมายใกล้กับ “วันนี้เหนื่อยหน่อยนะ ขอบคุณที่ทำงานหนัก”
• Osaki ni shitsurei shimasu: “ขอตัวกลับก่อนนะคะ” พูดเมื่อเลิกงานก่อนคนอื่น
• Gomi no hi wa nan’yōbi desu ka: “วันทิ้งขยะคือวันอะไรคะ” แต่ละเขตกำหนดวันทิ้งขยะแยกตามประเภท

เงินเดือน ภาษี และประกันของสองพี่น้อง

ปีแรกคุณพิมได้เงินเดือน 1,600 ดอลลาร์ (250,000 เยน) และตั้งแต่เดือนเมษายน 2026 ได้ขึ้นเป็น 1,700 ดอลลาร์ (260,000 เยน) ตามสถิติทางการปี 2025 บัณฑิตปริญญาตรีจบใหม่ในญี่ปุ่นได้เงินเดือนเฉลี่ย 1,700 ดอลลาร์ (262,300 เยน) ส่วนชาวต่างชาติที่ทำงานสายวิชาชีพและเทคนิคได้เฉลี่ย 2,000 ดอลลาร์ (313,200 เยน) วีซ่าทำงานกำหนดให้คนต่างชาติได้ค่าจ้างไม่น้อยกว่าคนญี่ปุ่นที่ทำงานแบบเดียวกัน บริษัทจึงต้องระบุเงินเดือนนี้ตั้งแต่ตอนยื่นขอ COE

ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2026 บริษัทหักเงินสมทบประกันสุขภาพ บำนาญลูกจ้าง และประกันการจ้างงานจากเงินเดือนของคุณพิมรวม 250 ดอลลาร์ (38,194 เยน) ต่อเดือน ยอดนี้รวมเงินสมทบใหม่เพื่อสนับสนุนการเลี้ยงดูเด็กที่ญี่ปุ่นเริ่มเก็บตั้งแต่เดือนเมษายน 2026 แล้ว ภาษีเงินได้หักอีก 33 ดอลลาร์ (5,150 เยน) และตั้งแต่เดือนมิถุนายน 2026 ภาษีท้องถิ่นซึ่งคิดจากรายได้ปี 2025 อีกราว 40 ดอลลาร์ (6,300 เยน) คุณพิมจึงได้รับเงินจริงราว 1,400 ดอลลาร์ (210,000 เยน) ต่อเดือน “สลิปเงินเดือนใบแรกหักเยอะจนตกใจ แต่พอไปหาหมอแล้วจ่ายแค่ 30% ก็เข้าใจว่าเงินไปไหนค่ะ” คุณพิมเล่า

ปี 2026 ญี่ปุ่นขึ้นค่าลดหย่อนพื้นฐานและค่าลดหย่อนสำหรับผู้มีเงินเดือน แต่ภาษีที่หักรายเดือนตลอดปียังคิดตามตารางเดิม ส่วนที่หักเกินจะได้คืนตอนบริษัทปรับภาษีปลายปีในเดือนธันวาคม 2026 คุณพิมจะได้คืนราว 190 ดอลลาร์ (30,000 เยน)

คุณต้นทำงานพาร์ตไทม์ที่ร้านอาหารไทยสัปดาห์ละ 20 ชั่วโมง ค่าจ้างชั่วโมงละ 9 ดอลลาร์ (1,300 เยน) ได้เดือนละราว 700 ดอลลาร์ (110,000 เยน) เพดานรายได้จากค่าจ้างที่ไม่ต้องเสียภาษีเงินได้ปี 2025 อยู่ที่ 11,000 ดอลลาร์ (1.6 ล้านเยน) ต่อปี และตั้งแต่ปี 2026 ขึ้นเป็น 12,000 ดอลลาร์ (1.78 ล้านเยน) รายได้ทั้งปีของคุณต้นต่ำกว่าเพดานนี้ ภาษีที่ร้านหักไว้ระหว่างปีจึงขอคืนได้ทั้งหมด

คุณต้นจ่ายประกันสุขภาพแห่งชาติเอง สำหรับรอบเดือนเมษายน 2026 ถึงมีนาคม 2027 ในเขตอิตาบาชิ คนที่รายได้ปีก่อนหักค่าลดหย่อนแล้วเป็นศูนย์จ่ายเฉพาะเบี้ยส่วนพื้นฐาน 430 ดอลลาร์ (67,073 เยน) ต่อปี แต่ส่วนลดเบี้ยใช้กับคุณต้นไม่ได้ เพราะเขตนับรายได้ของหัวหน้าครัวเรือนด้วย พี่น้องอยู่ห้องเดียวกันและใช้จ่ายร่วมกัน ในทะเบียนของเขตจึงเป็นครัวเรือนเดียวที่มีคุณพิมเป็นหัวหน้า เงินเดือนของพี่สาวทำให้น้องจ่ายเต็มอัตรา เฉลี่ยราว 36 ดอลลาร์ (5,600 เยน) ต่อเดือน

เดือนกุมภาพันธ์ 2027 คุณต้นจะอายุครบ 20 ปีและต้องเข้าระบบบำนาญแห่งชาติ เบี้ยรอบเดือนเมษายน 2026 ถึงมีนาคม 2027 อยู่ที่เดือนละ 120 ดอลลาร์ (17,920 เยน) เขาจะยื่นขอผ่อนผันแบบนักศึกษาจึงยังไม่ต้องจ่าย และจ่ายย้อนหลังได้ภายใน 10 ปี

ค่าครองชีพของสองพี่น้องในโตเกียว

ตารางนี้คือค่าใช้จ่ายต่อเดือนของพี่น้องในห้อง 2DK ที่อิตาบาชิในปี 2026 ค่าน้ำไฟเป็นค่าเฉลี่ยทั้งปี เพราะหน้าร้อนค่าไฟจากแอร์สูง ส่วนหน้าหนาวค่าแก๊สสูง ค่าเดินทางไปทำงานของคุณพิมบริษัทจ่ายให้จึงไม่อยู่ในตาราง

คุณพิมจ่ายค่าเช่าและค่าอินเทอร์เน็ต ส่วนค่าอาหาร ค่าน้ำไฟ และของใช้ในบ้าน พี่น้องแบ่งกันคนละครึ่ง คุณต้นจ่ายค่าเดินทาง ค่าโทรศัพท์ และประกันของตัวเองจากเงินพาร์ตไทม์ และเก็บส่วนที่เหลือไว้เป็นค่าแรกเข้าโรงเรียนวิชาชีพ ตามการประเมินของผู้เชี่ยวชาญของ Murblz งบนี้อยู่ระดับล่างของโตเกียว เพราะห้องอยู่ในอาคารเก่าและทั้งสองทำอาหารกินเองเกือบทุกวัน คนสองคนที่เช่าห้องแพงกว่าและกินข้าวนอกบ้านบ่อยใช้ราว 1,800 ดอลลาร์ (270,000 เยน) ต่อเดือน

ค่าใช้จ่ายก้อนใหญ่อยู่ช่วงแรกของการย้าย นอกจากค่าแรกเข้าห้องเช่า พี่น้องซื้อตู้เย็น เครื่องซักผ้า ไมโครเวฟ และฟูกจากร้านของมือสองอีก 450 ดอลลาร์ (70,000 เยน) ค่าเรียนภาษาของคุณต้นตลอดหลักสูตร 1 ปีครึ่ง รวมค่าสมัคร ค่าแรกเข้าของโรงเรียน และค่าตำรา อยู่ที่ 7,600 ดอลลาร์ (1.2 ล้านเยน) คุณพ่อคุณแม่จ่ายค่าเรียนปีแรกก่อนโรงเรียนส่ง COE และจ่ายส่วนที่เหลือก่อนเดือนตุลาคม 2026

เงินจากบ้านที่ขอนแก่น

คุณพ่อคุณแม่โอนค่าเรียนจากธนาคารในขอนแก่นเข้าบัญชีของโรงเรียนในโตเกียวโดยตรง ตามกฎควบคุมการแลกเปลี่ยนเงินของไทย พ่อแม่หรือญาติโอนค่าเรียนและค่าครองชีพให้คนในครอบครัวที่เรียนต่างประเทศได้ ธนาคารจะถามวัตถุประสงค์ของการโอนและขอเอกสารประกอบ เช่น ใบแจ้งค่าเรียนหรือ COE ก่อนบินคุณพ่อยังแลกเงินเยนมูลค่า 640 ดอลลาร์ (100,000 เยน) ให้คุณต้นพกไปใช้เดือนแรกก่อนมีบัญชีธนาคารในญี่ปุ่น

เงินสดที่พกเองมีเกณฑ์ของทั้งสองประเทศ เงินบาทนำออกจากไทยไปญี่ปุ่นได้ไม่เกิน 1,500 ดอลลาร์ (50,000 บาท) ต่อคน เงินตราต่างประเทศมูลค่าเกิน 15,000 ดอลลาร์ต้องสำแดงต่อศุลกากรไทย และเมื่อถึงญี่ปุ่น เงินสดรวมเกิน 6,400 ดอลลาร์ (1 ล้านเยน) ต้องสำแดงต่อศุลกากรญี่ปุ่น ฝั่งญี่ปุ่นธนาคารที่รับเงินโอนจากต่างประเทศเกิน 6,400 ดอลลาร์ (1 ล้านเยน) ต่อครั้งจะแจ้งข้อมูลต่อสำนักงานภาษีเอง ผู้รับไม่ต้องยื่นอะไรเพิ่ม

เงินที่พ่อแม่ส่งให้ลูกเป็นค่าเรียนและค่าครองชีพตามที่ใช้จริงไม่เสียภาษีในญี่ปุ่น แต่ถ้าพ่อแม่ส่งเงินก้อนใหญ่เกินค่าใช้จ่ายจริงให้ลูกเก็บไว้ ต้องตรวจเรื่องภาษีการให้ของญี่ปุ่นก่อน เพราะภาษีนี้ขึ้นกับสถานะการพำนักของผู้รับและประเทศที่เงินก้อนนั้นอยู่ เงินเดือนของคุณพิมเสียภาษีที่ญี่ปุ่น และไทยกับญี่ปุ่นมีอนุสัญญาภาษีซ้อนฉบับปี 1990 เงินก้อนเดียวกันจึงไม่ถูกเก็บภาษีซ้ำสองประเทศ เธออยู่ไทยไม่ถึง 180 วันต่อปีจึงไม่ถือเป็นผู้อยู่ในประเทศไทยตามประมวลรัษฎากร กฎภาษีเงินได้จากต่างประเทศที่ใช้กับเงินได้ตั้งแต่ปี 2024 จึงไม่กระทบเงินเก็บที่เธอโอนกลับบัญชีในไทย วิธีโอนเงินแต่ละแบบ ค่าธรรมเนียม และระยะเวลา อยู่ในบทความ วิธีโอนเงินไปญี่ปุ่น

คำแนะนำจากพี่น้องสำหรับคนที่กำลังจะย้าย

• วางแผนวีซ่าของแต่ละคนแยกกัน: พี่น้องติดตามกันด้วยวีซ่าผู้อยู่ในอุปการะไม่ได้ แต่ละคนต้องมีสถานะของตัวเอง และควรให้คนที่ไปก่อนเตรียมห้องเช่ารอ
• เตรียมรายการเดินบัญชีล่วงหน้า 1 ปี: เงินของผู้ออกค่าใช้จ่ายต้องเห็นที่มา เงินก้อนที่เพิ่งโอนเข้าก่อนยื่นทำให้ถูกถามเพิ่ม
• สอบภาษาก่อนสมัครเรียน: ตั้งแต่รอบเดือนตุลาคม 2026 ใบรับรองชั่วโมงเรียนใช้แทนผลสอบไม่ได้แล้ว ผล N5 ช่วยทั้งเรื่อง COE และการเรียนในสัปดาห์แรก
• รักษาชั่วโมงทำงานพาร์ตไทม์: ไม่เกินสัปดาห์ละ 28 ชั่วโมงทุกสัปดาห์ แม้ร้านจะขอให้ทำเพิ่ม เพราะประวัตินี้มีผลตอนต่อวีซ่าและตอนเปลี่ยนเป็นวีซ่าทำงาน
• เก็บเงินไว้สำหรับค่าแรกเข้า: ห้องเช่าในโตเกียวใช้เงินแรกเข้า 4–6 เท่าของค่าเช่า ยังไม่รวมเฟอร์นิเจอร์และเครื่องใช้ไฟฟ้า แชร์เฮาส์ช่วงแรกช่วยให้มีเวลาเลือกย่านก่อนเซ็นสัญญาระยะยาว
• จัดการเรื่องฝั่งไทยก่อนบิน: ประกันสังคมมาตรา 39 ต้องยื่นภายใน 6 เดือน ส่วนการเกณฑ์ทหารของน้องชายต้องวางแผนผ่อนผันล่วงหน้า

“อย่าคิดว่าต้องเก่งภาษาญี่ปุ่นมากก่อนแล้วค่อยไป แต่ต้องรู้ว่าวีซ่าของตัวเองมีเงื่อนไขอะไร แล้วทำให้ครบทุกข้อค่ะ” คุณพิมแนะนำ

Murblz ทำอะไรบ้าง

• วางแผนสถานะของสองคน: เลือกวีซ่าทำงานให้คุณพิมและวีซ่านักเรียนให้คุณต้น และวางลำดับให้พี่สาวไปก่อนครึ่งปี
• เอกสาร COE ของคุณพิม: ตรวจว่างานตรงกับวุฒิและประสบการณ์ เตรียมเอกสารฝั่งผู้สมัคร และประสานกับบริษัทในโตเกียวจนได้ COE
• โรงเรียนและเอกสารของคุณต้น: คัดโรงเรียนภาษาที่ผ่านการรับรอง จัดเอกสารการเงินของคุณพ่อคุณแม่ให้เห็นที่มาของเงิน และดูแลคำแปลภาษาญี่ปุ่น
• ห้องเช่าในอิตาบาชิ: คัดห้องที่เจ้าของรับชาวต่างชาติและไม่มีค่าเรคิน ตรวจสัญญาและค่าแรกเข้าทุกรายการ
• 14 วันแรกในญี่ปุ่น: แจ้งย้ายเข้า ประกันสุขภาพ มายนัมเบอร์ บัญชีธนาคาร และซิมการ์ด
• การต่ออายุ: ยื่นต่อวีซ่าคุณพิมก่อนค่าธรรมเนียมใหม่จะมีผลและได้ระยะ 3 ปี และวางแผนการต่อวีซ่าของคุณต้นสำหรับโรงเรียนวิชาชีพ
• งบประมาณ: วางงบต่อเดือนของสองคน ค่าเรียน และเงินที่ต้องเตรียมช่วงแรกของการย้าย
• เรื่องฝั่งไทย: การแจ้งกรมการจัดหางาน ประกันสังคมมาตรา 39 การผ่อนผันเกณฑ์ทหาร และเอกสารสำหรับเงินที่คุณพ่อคุณแม่โอนไปญี่ปุ่น

ตุลาคม 2026: ปีครึ่งในโตเกียว

เดือนพฤษภาคม 2026 พี่น้องไปงานเทศกาลไทยครั้งที่ 26 ที่สวนโยโยงิ จัดวันที่ 9–10 พฤษภาคม และมีผู้มาเที่ยวกว่า 300,000 คนต่อปี คุณต้นถือชาไทยเย็น คุณพิมซื้อข้าวเหนียวมะม่วง “ได้ยินเสียงหมอลำกลางโตเกียวแล้วขนลุกเลยค่ะ เหมือนได้กลับบ้านแป๊บหนึ่ง” คุณพิมเล่า

ตอนนี้คุณพิมทำงานที่บริษัทเดิมเป็นปีที่สองและดูแลลูกค้าคนไทยมากขึ้น วีซ่าของเธอใช้ได้ถึงปี 2029 คุณต้นยื่นใบสมัครโรงเรียนวิชาชีพแล้วและกำลังรอผลสอบคัดเลือก และจะยื่นต่อวีซ่านักเรียนก่อนหมดอายุในเดือนมีนาคม 2027 คุณพ่อคุณแม่จองตั๋วมาเที่ยวอีกครั้งปลายเดือนพฤศจิกายน 2026 ช่วงใบไม้เปลี่ยนสี “เป้าหมายของผมคือทำงานโรงแรมที่โตเกียว แล้วพาพ่อแม่มาเที่ยวด้วยเงินของตัวเองครับ” คุณต้นบอก

ถ้าคุณกำลังคิดเรื่องย้ายประเทศไปญี่ปุ่นพร้อมพี่น้องหรือลูก ไม่ว่าจะไปทำงาน ไปเรียน หรือทั้งสองอย่าง ผู้เชี่ยวชาญของ Murblz วางแผนวีซ่าของแต่ละคน เอกสาร ห้องเช่า และค่าใช้จ่ายให้ตรงกับครอบครัวของคุณ ปรึกษาครั้งแรกไม่มีค่าใช้จ่าย ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

คำถามที่พบบ่อย